- میخواهم به یک قرار مهم بروم چه رنگی بپوشم که جذاب به نظر بیایم؟
- دیوارهای مغازهام را چه رنگی کنم تا مشتری بیشتری جذب کنم؟
- لوگو تبلیغاتیام را چه رنگی طراحی کنم تا تعداد کلیک آن بیشتر شود؟
اگر شما هم به دنبال پاسخ این گونه سوالات هستید؛ لازم است با روانشناسی رنگ ها آشنایی بیشتری پیدا کنید. این نوشتار از مجله اینترنتی کمپ آرامش به شما کمک میکند تا با مفهوم روانشناسی رنگها، کاربرد روانشناسی رنگ در کسبوکار، تحلیل روانشناسی چند رنگ آشنا شوید. از شما خوانندگان گرامی دعوت میکنیم تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.
مفهوم روانشناسی رنگ
اگر دقت کرده باشید، احتمالاً متوجه شدهاید که در منوی رستورانها معمولاً از رنگ نارنجی یا قرمز استفاده میشود و یا زمانی که در اتاقی با دیوارهای آبی رنگ قرار میگیرید، احساس آرامش میکنید. حتی ممکن است با قرار گرفتن طولانی مدت در معرض رنگ زرد، بیقراری و آشفتگی به سراغتان آید!
روانشناسی رنگ (Color Psychology) به معنای مطالعه تأثیرگذاری رنگهای موجود در محیط، بر ذهن و حالات روحی افراد است؛ چرا که هر یک از رنگها دارای ویژگیهایی هستند که این ویژگیها میتواند تأثیرات خاصی بر روی انسانها ایجاد کنند.
البته این علم یک شاخه جدا از روانشناسی نیست و از نظر جایگاه در میان زیر مجموعههای روانشناسی، بخشی از روانشناسی شناختی (Cognitive Psychology) باشد. با وجود این که روانشناسی رنگها تا حدودی ذهنی است و درمورد اشخاص مختلف با سن، جنسیت و از همه مهمتر فرهنگهای مختلف فرق میکند؛ اما بیشتر رنگها دارای معنی و تاثیر یگانهای در کل دنیا هستند.
تست روانشناسی رنگ برای شخصیت شناسی
جالب است بدانید، روانشناسی رنگ ها و مطالعه آنها (به عنوان عواملی که بر رفتار و واکنشهای افراد تأثیر میگذارند) اهمیت و جذابیت زیادی هم دارد؛ تا حدی که بعضی اوقات از «تست روانشناسی رنگ ها» برای شخصیت شناسی از روی رنگ مورد علاقه فرد استفاده میشود. شما نیز میتوانید با استفاده از لینک زیر تست روانشناسی رنگ را انجام دهید و درستی و یا نادرستی جواب آن را با توجه به شناختی که به شخصیت خود دارید چک کنید.
برای انجام تست روانشناسی رنگ اینجا کلیک کنید.
شایان ذکر است که تست روانشناسی رنگ جوابی قطعی راجع به شخصیت افراد به ما نمیدهد اما تا حدودی میتواند در شناخت بهتر برخی از ابعاد شخصیت فرد مفید باشد.
بررسی تأثیر رنگ ها بر رفتار انسان
اثر رنگها بر رفتار انسان، شامل نمونههای بسیاری میشود. برای مثال رنگها بر ادراکاتی که آشکار نیستند؛ مانند طعم غذا تاثیر میگذارد. اگر به ویدئوهای آموزشی دقت کرده باشید، در اکثر موارد وقتی باید غذایی آموزش داده شود که در آن فلفل دلمهای وجود دارد، از فلفل دلمهای زرد رنگ استفاده میشود؛ چرا که این کار سبب خوشمزه به نظر رسیدن غذا میشود. در واقع ذهن ما قبل از چشیدن مزه غذا، ذهنیت خوشمزه بودن آن غذا را به ما القا میکند.
همچنین مطالعاتی توسط روانشناسی به نام «اندرو الیوت» برای بررسی تأثیر رنگها انجام شد. او میخواست متوجه شود که آیا رنگ لباس میتواند زنان را به نظر جذابتر جلوه دهد؟
نتیجه مطالعات و بررسیهای انجام شده نشان داد که: زنان با لباسهایی به رنگ قرمز به طور چشمگیری جذابیت بیشتری نسبت به زنان دیگر دارند؛ چرا که ترجیح مردان در میان رنگها برای زنان «رنگ قرمز» است.
کاربرد روانشناسی رنگ ها در تبلیغات
همه ما این موضوع را تجربه کردهایم که رنگها چه در تبلیغات، چه بستهبندیها و یا آگهیهای تلوزیونی روی تصور و قضاوت ما تأثیر میگذارند. نتایج تحقیقات زیادی که در این زمینه انجام شده نیز ثابت میکند که برخی رنگها در ایجاد واکنشهای مطلوب از سوی مخاطب تأثیر بیشتری دارند. در همین راستا تیم طراحی و بازاریابی یک سازمان، برای استفاده بهتر از رنگها باید این نکته را در نظر داشته باشند که انتخاب یک رنگ برای سازمان، بر درک و تصورات مخاطب از آن سازمان تأثیر ماندگاری دارد.
نکته دیگر تأثیر عاطفی رنگها است که میتواند احساسات و توجه مشتریان را به خود جلب کند؛ برای مثال رنگی که هر برند برای خودش انتخاب میکند، تأثیر مهمی بر کیفیت، قدرت و یا زنانه و مردانه بودن آن محصول دارد. برای نمونه به پیامی که رنگ قرمز و سبز در تبلیغات القا میکنند، اشاره میکنیم:
- میتوان از رنگ قرمز برای انتقال انرژی در تبلیغ نوشیدنیهای انرژیزا، بازیها، خودروها، ورزش و فعالیتهای فیزیکی پرتحرک استفاده کرد؛ چرا که همه این موارد با هیجان سروکار دارند و خیلی کم پیش میآید که شما کیسه بوکس سبز رنگی را ببینید.
- رنگ قرمز که در نشان تجاریِ شرکتی مثل کوکا کولا استفاده شده باعث افزایش فشار خون و متابولیسم بدن میشود.
- علاوه بر این که رنگ قرمز نماد انرژی است، امکان دیده شدن رنگ قرمز بسیار بالاست. در نتیجه شرکتها و سازمانهای مختلف برای به هیجان آوردن مخاطب به تصمیمات سریع مانند «همین الان بخر» یا «اینجا را کلیک کن» ازین رنگ استفاده میکنند.
تفاوت های فردی در روانشناسی رنگ
از آن جایی که مدتها است از روانشناسی رنگ برای ایجاد احساسات مورد نظر بر افراد استفاده میشود. اکنون این سوال پیش میآید که:
- چگونه مردم تحت تأثیر محرکهای مختلف رنگ قرار میگیرند؟
- ویژگیهای فردی چه نقشی در تأثیرپذیری از رنگها ایجاد میکنند؟
شواهد نشان میدهد که انتخاب رنگها ممکن است به «دمای محیط» بستگی داشته باشد. افرادی که سرماییتر هستند، رنگهای گرم (مانند: قرمز و زرد) و افراد گرمایی، رنگهای سرد (مانند: آبی یا سبز) را ترجیح میدهند.
لازم به ذکر است که چند مطالعه نشان داده است که «پس زمینه فرهنگی» نیز دارای تأثیری قوی بر انتخاب رنگها دارد. در این بررسیها افرادی که از یک منطقه هستند، بدون در نظر گرفتن نوع نژاد، انتخاب رنگ مشابهی داشتند!
رنگ های اصلی در روانشناسی رنگ
در ادامه با روانشناسی رنگهای اصلی آشنا میشویم.
روانشناسی رنگ زرد
- اثرات مثبت: خوشبینی، اعتماد به نفس، عزت نفس، قدرت، احساس دوستی، خلاقیت
- اثرات منفی: غیرمنطقی بودن، ترس، شکنندگی احساسی، افسردگی، اضطراب و فراموشی
طول موج رنگ زرد نسبتاً طولانی و اساساً تحریک کننده و محرک احساس است؛ بنابراین زرد، قوی ترین رنگ از نظر روانی است. با این که رنگ زرد روحیه و اعتمادبهنفس و خوشبینی ما را افزایش میدهد، اما استفاده بیش از حد از این رنگ ممکن است باعث کاهش عزت نفس و ایجاد ترس و اضطراب شود.
روانشناسی رنگ قرمز
- اثرات مثبت: قدرت جسمانی، گرما، انرژی، بقا، تحریک، مردانگی و هیجان
- اثرات منفی: اختلال، تجاوز، تأثیر منفی بصری، فشار
راجع به تأثیر بصری منفی به این نکته اشاره میکنیم که رنگ قرمز، طولانی ترین طول موج را دارد؛ به همین دلیل توجه ما را به خود جلب میکند و دلیلی که از این رنگ برای چراغهای راهنمایی در کل دنیا استفاده میکنند، همین جلب توجه است!! نوشتن با خودکار قرمز رنگ نیز در مدت طولانی چشم را اذیت میکند.
روانشناسی رنگ آبی
- اثرات مثبت: هوش، ارتباطات، اعتماد، کارایی، آرامش، وظیفه، منطق، خنکی و انعکاس
- اثرات منفی: سردی، عدم احساس و عدم دوستی
آبی، رنگِ ذهن است و اساساً آرامش بخش است. این رنگ به لحاظ ذهنی تأثیر بسزایی دارد. تأثیر رنگ آبی با واکنش فیزیکی که به رنگ قرمز داریم متفاوت است. آبیِ پررنگ تفکر ما را تحریک میکند و آبی کم رنگ، ذهن و تمرکز را آرام نگه میدارد. به نظر میرسد اشیاء آبی به اندازه قرمز به ما نزدیک نیستند. رنگ آبی، رنگ جهان است ولی با این حال در روانشناسی رنگ میتوان آن را رنگی سرد و بی ثبات و غیردوستانه هم شناخت!
روانشناسی رنگ سبز
- اثرات مثبت: هماهنگی، تعادل، استراحت، عشق جهانی، آرامش، اطمینان و صلح
- اثرات منفی: خستگی، رکود، خالی از انرژی بودن
سبز، رنگ تعادل است و به این معنی است که هر چیزی بر سر جای خودش قرار دارد و نیازی به تنظیم و تغییر نیست. هنگامی که به جهان نگاه میکنیم میبینیم که حاوی مقدار زیادی رنگ سبز است. این نشان حضور آب و نبود قحطی است. بنابراین، ما با دیدن رنگ سبز به سطح بالایی از اطمینان میرسیم.
ترکیب رنگ های اشتباه در طراحی و تبلیغات
اگر در کار طراحی سایت و دیزاین هستید یا فوتوشاپ کار میکنید باید بدانید از این 5 ترکیب رنگ روی هم نباید استفاده شود:
- رنگ سبز با بک گراند سبز، به دلیل نزدیک بودن رنگها به هم و پایین آمدن سطح تشخیص ترکیب مناسبی نیست.
- رنگ سبز با یک گراند قرمز باعث سخت خوانده شدن متن در تبلیغات میشود. (احتمال کوررنگی برخی افراد حین قرار گرفتن این دو رنگ نیز بالاتر میرود)
- رنگ بنفش با بک گراند سبز باعث خسته شدن چشم مخاطب میشود.
- رنگ قرمز با بک گراند سیاه کاملاً سبب ناخوانا شدن متن میشود.
- رنگ آبی با بک گراند قرمز باعث کاهش توانایی خواندن در مخاطب میشود.
سخن پایانی
در این مقاله سعی کردیم مفهوم روانشناسی رنگ، کاربرد روانشناسی رنگ در کسب و کار، تحلیل روانشناسی رنگهای اصلی و ترکیبهای رنگی اشتباه در تبلیغات را به شما معرفی کنیم. امیدواریم مطالعه این مقاله برای شما مفید و آموزنده باشد. اگر مایلید میتوانید نظرات ارزشمندتان را در قسمت کامنتها با ما به اشتراک بگذارید یا لینک این مقاله را با دوستان علاقهمندتان به مبحث روانشناسی رنگ به اشتراک بگذارید.
